Rüşvetle Mücadele

Rüşvetle Mücadele

Ülkemiz; ‘İktisadi İşbirliği ve Gelişme Teşkilatı (OECD) Uluslararası Ticari İşlemlerde Yabancı Kamu Görevlilerine Verilen Rüşvetin Önlenmesi Sözleşmesi (Sözleşme)’ne 1997 yılında taraf olmuştur.

Uluslararası ticaretin daha şeffaf ve rekabetçi bir platformda sürdürülebilmesi amacını taşıyan Sözleşme’ye taraf olan ülkeler; herhangi bir işin yapılması, yapılmaması ya da uluslararası ticari işlemler nedeniyle bir işin veya haksız bir yararın elde edilmesi veya muhafazası amacıyla, yabancı kamu görevlisine doğrudan veya dolaylı olarak haksız bir yararın teklif veya vaat edilmesini veya sağlanmasını rüşvet suçu olarak kabul etmektedir.

Ülkemizde de, 5237 sayılı yeni Türk Ceza Kanunu'nun 252/9 ve 253 üncü maddelerinde yabancı kamu görevlilerine rüşvet suçuna ilişkin düzenleme yer almaktadır.

Sözleşme'nin yürürlüğe girmesinden sonra, 1998 yılından itibaren, OECD bünyesindeki ülkelerin ihracat kredi kurumlarının konuya ilişkin prosedür ve uygulamaları hakkında bilgi paylaşımı başlamış ve 2006 yılında Sözleşme hükümleri paralelinde hazırlanan Rüşvet ve Resmi Destekli İhracat Kredilerine İlişkin Konsey Tavsiye Kararı yürürlüğe girmiştir. (Erişim için http://www.oecd.org/officialdocuments/publicdisplaydocumentpdf/?doclanguage=en&cote=td/ecg(2006)24). Bu Tavsiye Kararı’nda, ihracat kredi kurumları için, bu kurumların destek verdikleri/verecekleri ihracat işlemlerinde rüşvetin önlemesine ve bu suçla mücadele edilmesine yönelik birtakım standartlar ve ilkeler belirlenmiş ve rüşvetle mücadeleye ilişkin tedbirlerin Sözleşme ve her ülkenin kendi ulusal hukuk sistemi çerçevesinde alınacağı belirtilmiştir.

Türk Eximbank, OECD yükümlülükleri ve Türk Ceza Kanunu’ndaki hükümler kapsamında uluslararası ticari işlemlerde rüşvetin önlenmesine ilişkin alınan önlemleri genişleterek kredi ve sigorta programları bazında düzenlemelerini revize etmiştir.

Bankanın kredi, sigorta ve garanti programlarından yararlanacak tüm firmalardan, başvurularına konu işlemlerin herhangi bir aşamasında rüşvet verilmediğini ve verilmeyeceğini bildiren bir “taahhütname” alınmasına 2004 yılında başlanmıştır. 2006 yılında yapılan değişiklikler sonucu, Türk Eximbank, 2007 yılından başlamak üzere, Sigorta ve Uluslararası Kredi/Garanti Programlarındaki mevcut taahhütnamelerin kapsamını genişleterek, “Taahhütname ve Muvafakatname” almaya başlamıştır. Taahhütname vermeyen, taahhütnamede gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu veya taahhüt ettiği hususları ihlal ettiği tespit edilen firmalara yönelik tedbir ve yaptırımlar ile Bankamızın konu ile ilgili uygulama ve politikaları, 2017 yılında güncellenen ‘Türk Eximbank Türkiye İhracat Kredi Bankası A.Ş. Uluslararası Ticari İşlemlerde Kamu Görevlilerine Rüşvet Verilmesinin Önlenmesine İlişkin Uygulama Esasları’nda düzenlenmektedir.